
Stedenbouw tussen traditionalisme en modernisme
Een architectuurwandeling/rondleiding langs het werk van architect en stedenbouwkundige Jos Klijnen (1887-1973)
Rondleider: Ton van Mastrigt
Datum: 29 juli 2026 van 11:00 uur tot 12:30 uur (extra datum wegens grote interesse voor 22 juli)
Deelname kost € 3,50 voor leden en € 6,00 voor niet-leden. Het maximum aantal deelnemers is 20, waarbij leden voorrang hebben boven niet-leden. Aanmelden is noodzakelijk, en kan tot 20 juli door een mailtje aan: Secretaris@VriendenVanSCHUNCK.nl.
Inschrijving vindt plaats op volgorde van ontvangst van de deelnemersbijdrage op onze bankrekening: Rekeningnummer: NL31SNSB0924282142 t.n.v. Vrienden van SCHUNCK o.v.v. ‘Klijnenwandeling 29 juli’.
We bevestigen je deelname een paar dagen na 20 juli.
Locatie: Begin bij hal van Schunck; tentoonstelling tussenverdieping; wandeling door centrum en via Benzenraderweg/Welterlaan weer terug naar het Glaspaleis.
Nog enkele plekken beschikbaar.
Meld je nu aan!
NB Vergeet niet om ook meteen de bijdrage over te maken.
Toelichting: Jos Klijnen was van 1928 tot 1952 stedenbouwkundig adviseur van Heerlen en architect van Apotheek Claessens (1918) Bekend is het ‘Pleinenplan’ met schetsen voor omgeving Glaspaleis, de doorbraak Saroleastraat en het Raadhuisplein (Coriovallum).
Klijnen ontwierp het: ‘Uitbreidingsplan Heerlen 1928-1936’, anticipeerde al op de sluiting van de mijnen en benadrukte dat de groene zones prioriteit zouden moeten krijgen. Hij was een stedenbouwkundig auteur in estafetteverband. Jan Stuyt had vanaf 1915 een vooruitstrevend stratenplan ontworpen in een traditionele karakteristiek. Daarna projecteerde Frits Peutz zijn modernistische gebouwen vanaf de jaren dertig. Het Raadhuisplein bijvoorbeeld was in de loop der tijd het onderwerp van veel plannen waaronder recent de sleutel naar de Romeinse tijd van Maurer United Architects aandacht verdient. Ook in de zogenaamde ‘Boosten-driehoek’: Mijnschool, Brandweerkazerne, en het nieuwbouwproject op de plaats van het afgebroken politiebureau, hebben jongere architecten het stokje overgenomen.
Klijnen had een duidelijke visie op hoe steden beter konden werken. Hij vond dat het bestuur, de inwoners en de kerk dichter bij elkaar moesten komen -niet alleen in ideeën, maar ook letterlijk in de manier waarop een stad is ingericht. Wat hij toen bedacht, zouden we nu omschrijven als aandacht voor gezondheid, veiligheid, saamhorigheid en het welzijn van mensen.

Voor Klijnen begon alles bij het landschap. Dat vormde de basis voor zijn plannen. Daarnaast speelde goede infrastructuur een grote rol, zowel lokaal als in de regio. Zo ontwierp hij een ringweg die Maastricht, Sittard, Heerlen en Gulpen met elkaar verbond, en hij bedacht zelfs een haven in Heerlerheide.
Hij zag architectuur, stedenbouw en landschapsbeheer als één geheel dat goed op elkaar moest aansluiten. Dit noemde hij de ‘Organische Stad’: een stad die groeit en functioneert als een samenhangend geheel.
Vermeldenswaardig is het ontwerp voor het Congres- en Concertgebouw (1955) in ‘s – Hertogenbosch (niet gerealiseerd) en het ‘woonhuis van Liempt’ (1932) in Waalwijk dat we eerder met de Vrienden hebben bekeken.
In 1923 ontwierp Klijnen een sportcomplex in Meezenbroek, maar dat is nooit gebouwd. Ook de Prinsessenbuurt en de Witte Wijk op de Molenberg (uit 1948) komen uit zijn periode. Deze projecten zijn hier genoemd voor de volledigheid, maar liggen te verspreid om op te nemen in de wandeling.
Organisatoren: Ton van Mastrigt en Jos Kurvers




